Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) “Girişimlerde Bilişim Teknolojileri Kullanımı Araştırması, 2023” sonuçlarını açıkladı. Buna göre, 2007’de 10 ve daha fazla çalışanı olan girişimlerin internete erişim oranı yüzde 85,4 iken, 2023’te bu oran yüzde 96’ya çıktı.

Girişimlerin yüzde 92,4’ü 2023’te internete erişimde sabit genişbant bağlantı kullandı. Söz konusu girişimlerin abone oldukları en yüksek internet bağlantı hızları incelendiğinde, girişimlerin yüzde 22,4’ünün 29 megabit/saniye ve daha az hızda, yüzde 38,5’inin 30-99, yüzde 24,5’inin 100-499, yüzde 6,1’inin 500-999 megabit/saniye hız aralıklarında ve yüzde 8,5’inin 1 gigabit/saniye ve üzeri hızda internet kullandığı tespit edildi. Çalışan sayısı 250 ve üzeri olan girişimlerin ise yüzde 16,5’inin 1 gigabit/saniye ve üzeri hızda internet kullandığı görüldü.

Sosyal ağlar en fazla tercih edilen sosyal medya uygulaması

Sosyal ağlar, bloglar, mikro bloglar veya multimedya paylaşım siteleri gibi sosyal medya uygulamalarını kullanan 10 ve üzeri çalışanı olan girişimlerin oranı, 2023’te yüzde 40,2 oldu.

Sosyal medya kullanan girişimlerin oranı, çalışan sayısı büyüklük grubuna göre incelendiğinde, 10-49 çalışanı olan girişimlerin yüzde 37,7’sinin, 50-249 çalışanı olan girişimlerin yüzde 49,8’inin ve 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerin yüzde 70,8’inin en az bir sosyal medya uygulaması kullandığı görüldü. Facebook, Linkedln, Xing gibi sosyal ağlar, yüzde 89,1 ile sosyal medya uygulamalarını kullanan girişimlerin en fazla tercih ettiği sosyal medya uygulaması oldu. Bunu yüzde 75,5 ile YouTube, Instagram, Pinterest, Snapchat, Spotify gibi multimedya paylaşım siteleri ve yüzde 33,6 ile eski adı Twitter olan X gibi girişimin blogları veya mikro blogları izledi.

Web sitesi sahiplik oranı, 2022’de 10 ve daha fazla çalışanı olan girişimlerde yüzde 51,2 iken, 2023’te yüzde 55,9 oldu. Web sitesi sahiplik oranı çalışan sayısı büyüklük grubuna göre incelendiğinde, 2023’te 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerin yüzde 92,6’sının, 50-249 çalışanı olan girişimlerin yüzde 75,6’sının ve 10-49 çalışanı olan girişimlerin ise yüzde 51,5’inin web sitesi sahibi olduğu tespit edildi.

Web sitesi sahiplik oranı ekonomik faaliyet grubuna göre incelendiğinde ise 2023’te web sitesi sahibi olan girişimlerin oranı en fazla yüzde 90,1 ile “bilgi ve iletişim” faaliyeti yürüten girişimler oldu. Bunu, yüzde 76,4 ile “bilgisayarların ve iletişim araç ve gereçlerinin onarımı” ve yüzde 69,9 ile “elektrik, gaz, buhar ve havalandırma sistemi üretim ve dağıtımı ve su temini; kanalizasyon, atık yönetimi ve iyileştirme faaliyetleri” yürüten girişimlerin olduğu ekonomik faaliyet grupları izledi.

E-satış yapan girişimlerin oranı yüzde 18,2

Girişimlerin 2022’de e-satış yapma oranı, yüzde 18,2 oldu. E-satışlar, internet (web siteleri ya da mobil uygulamalar) ve/veya Elektronik Veri Alışverişi (EDI) aracılığı ile gerçekleştirildi. Çalışan sayısı büyüklük grubuna göre e-satış yapma oranı, 10-49 çalışanı olan girişimlerde yüzde 17,3, 50-249 çalışanı olan girişimlerde yüzde 20,8 ve 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerde ise yüzde 31,8 oldu. E-satış yapma oranı ekonomik faaliyet grubuna göre incelendiğinde ise 2022’de en fazla e-satış yapma oranı yüzde 39,5 ile “konaklama ve yiyecek hizmeti” faaliyetlerini yürüten girişimlerde oldu. Bunu yüzde 29,4 ile “bilgisayarların ve iletişim araç ve gereçlerinin onarımı” ve yüzde 28,7 ile “bilgi ve iletişim” faaliyetini yürüten girişimler takip etti.

Kurumsal Kaynak Planlaması (ERP) yazılımı kullanımı, 2023’te 2021’e göre 1,6 puan artarak yüzde 29,7 oldu. Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) yazılımı kullanımı ise söz konusu dönemde göre 1,5 puan artarak yüzde 12,1 oldu.

Çalışan sayısı büyüklük grubu dikkate alındığında ERP ve CRM yazılımlarının 250 ve daha fazla çalışanı olan girişimler tarafından sırasıyla yüzde 77,5 ve yüzde 40 oranında kullanıldığı görüldü. Bu oranlar, 10-49 çalışanı olan girişimlerde sırasıyla yüzde 25,3 ve yüzde 10,1, 50-249 çalışanı olan girişimlerde ise yüzde 47,2 ve yüzde 19,5 oldu. Ücretli bulut bilişim kullanımı, 2023’te 10 ve daha fazla çalışanı olan girişimlerde yüzde 16,4 olarak kayıtlara geçti. Bu oran 2021’de yüzde 10,8 idi.

Ücretli bulut bilişim hizmeti kullanım oranı çalışan sayısı büyüklük gruplarına göre incelendiğinde, 2023’te 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerde bu oranın yüzde 48,2 olduğu, bunu yüzde 26,6 ile 50-249 çalışanı olan girişimlerin, yüzde 13,7 ile 10-49 çalışanı olan girişimlerin takip ettiği görüldü.

Girişimlerin yüzde 5,5’i yapay zeka kullandığını belirtti

Yapay zeka teknolojilerinden herhangi birini kullandığını belirten girişimlerin oranı, 2022’de yüzde 3,5 iken bu yıl yüzde 5,5 oldu.

Çalışan sayısı büyüklük grubuna göre yapay zeka kullanan girişimlerin oranı incelendiğinde, 10-49 çalışanı olan girişimlerin yüzde 4,9’unun, 50-249 çalışanı olan girişimlerin yüzde 6,5’inin ve 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerin yüzde 18,5’inin yapay zeka kullandığı belirlendi. Bu oranlar 2022’de sırasıyla yüzde 2,8, yüzde 5,5 ve yüzde 17,5 idi.

Yapay zeka kullanan girişimlerin en fazla yüzde 48,4 ile görüntülere göre nesneleri veya kişileri tanımlayan yapay zeka teknolojilerini kullandıkları tespit edildi. Bunu, yüzde 43,7 ile farklı iş akışlarını otomatikleştiren veya karar vermeye yardımcı olan yapay zeka teknolojileri ve yüzde 41,5 ile yazılı veya sözlü dil üreten yapay zeka teknolojilerinin kullanımı izledi. Yapay zeka teknolojilerinden herhangi birini kullanmadığını belirten girişimlerin yapay zekayı kullanmama nedenleri incelendiğinde, en önemli nedenin yüzde 60,7 ile maliyetlerin çok yüksek olması olduğu görüldü. Bunu, yüzde 53,8 ile girişimde ilgili uzmanlık eksiğinin bulunması ve yüzde 49,6 ile mevcut ekipman, yazılım veya sistemlerle uyumsuzluğun olması takip etti.