Savaş piyasaları sarstı: Merkez bankaları faiz indirimi planını rafa kaldırıyor

Küresel ölçekte artan jeopolitik gerilim, petrol ve emtia fiyatlarındaki sert yükselişle birlikte merkez bankalarının para politikası beklentilerini değiştirdi. Başta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası olmak üzere birçok merkez bankasından faiz indirimi beklentisi ortadan kalkarken, piyasalarda “şahin politika” sürecinin başlayacağı öngörülüyor.

Petrol fiyatları tüm tahminleri bozdu

ABD ile İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşın ikinci haftasına girilirken, enerji fiyatlarındaki yükseliş küresel enflasyon endişelerini artırdı. Brent petrolün savaş öncesinde 70 dolar seviyelerinde olduğu, çatışmalar sonrası 110 doların üzerine çıktığı belirtilirken, fiyatlardaki oynaklık merkez bankalarının yıl sonu tahminlerini geçersiz hale getirdi.

Uzmanlara göre petrol, lojistik ve hammadde maliyetlerindeki artış, 2026 yılı için yapılan enflasyon ve büyüme projeksiyonlarının yeniden hesaplanmasına neden olacak.

Faiz indirimi beklentisi bitti

Piyasalarda, mart ayı toplantısında politika faizinin sabit tutulması beklenirken, ilerleyen aylarda faiz artışının bile gündeme gelebileceği konuşuluyor.

Sadece Türkiye’de değil, küresel ölçekte de benzer bir tablo oluştu.

• ABD Merkez Bankası’nın faiz indirimini ertelemesi,
• Avrupa ve İngiltere’de faiz artışı ihtimali,
• Japonya’da sıkı para politikasının sürmesi

beklentiler arasında yer alıyor.

TL varlıklarda satış hızlandı

Savaşın etkisiyle Türk lirası varlıklarda satış baskısı arttı. Dolar/TL kuru yeni zirve seviyelerini görürken, tahvil faizleri de yılın en yüksek noktalarına çıktı.

Yabancı yatırımcıların özellikle tahvil ve bankacılık hisselerinde satış yaptığı, bu nedenle Merkez Bankası’nın piyasaya döviz satarak müdahale ettiği değerlendiriliyor.

Enflasyon ve cari açık riski büyüyor

Enerji fiyatlarındaki yükseliş Türkiye için ek risk oluşturuyor. Uzmanlara göre:

• Petrol ve doğalgaz maliyetleri enflasyonu artırabilir
• Cari açık yeniden büyüyebilir
• TL’de değer kaybı beklentisi güçlenebilir

Bu nedenle Merkez Bankası’nın rezerv kullanımı veya daha sıkı para politikası arasında tercih yapmak zorunda kalabileceği ifade ediliyor.

Savaş kısa sürerse etkisi sınırlı olabilir

Ekonomistler, çatışmaların kısa sürmesi ve petrol fiyatlarının yeniden 70–80 dolar bandına gerilemesi halinde piyasaların toparlanabileceğini belirtiyor. Ancak savaşın uzaması durumunda, hem Türkiye’de hem de dünyada para politikasının tamamen yeniden şekillenmesi bekleniyor.

Piyasalarda dalgalanma sürüyor

Borsa İstanbul’da satış baskısı devam ederken tahvil faizleri yükseldi, altın fiyatları ise dalgalı seyir izledi. Türkiye’nin risk primi (CDS) de son ayların en yüksek seviyesine çıktı.

Ekonomi yönetimi ise gelişmelerin yakından takip edildiğini ve gerekli tedbirlerin alınacağını açıkladı.